Oδηγός: Ταμείο ανεργίας στην Ελβετία

Ταμείο ανεργίας στην Ελβετία
Στην Ελβετία το ταμείο ανεργίας αποτελείται από 2 μέρη:
- Το Περιφερειακό Γραφείο Απασχόλησης (ORP, Office Régional de Placement) που διαχειρίζεται την αναζήτηση νέας εργασίας. Κάθε άνεργος παρακολουθείται από έναν σύμβουλο (conseiller) με τον οποίο έχει συναντήσεις περίπου κάθε 6 βδομάδες. Ο ρόλος του είναι να παρακολουθεί τις ενέργειες και να προτείνει μέτρα για να βρεθεί νέα εργασία το γρηγορότερο.
- Το καθαυτό Ταμείο, που διαχειρίζεται μόνο τις πληρωμές κάθε μήνα. Υπάρχει το ταμείο του καντονιού (δημόσιο, Caisse cantonale de chômage - CCh) και πολλά άλλα (λίστα στο συνημμένο οδηγό στο τέλος), μπορείτε να επιλέξετε όποιο θέλετε από αυτά.
Πίνακας Περιεχομένων
- Κατά την παραλαβή της επιστολής απόλυσης
- Από τη στιγμή που γνωρίζετε ότι θα χάσετε τη δουλειά σας
- Επιδόματα ανεργίας
- Μέγιστη διάρκεια επιδόματος
- Ασφαλισμένο εισόδημα
- Περίοδος αναμονής
- Ενδιάμεσο εισόδημα
- Ασφάλεια ατυχημάτων
- Διακοπές
- Τα δικαιώματα και οι υποχρεώσεις σας
Κατά την παραλαβή της επιστολής απόλυσης
Στο συμβόλαιο εργασίας συνήθως προβλέπεται προθεσμία προειδοποίησης (σύμβαση εργασίας, τυποποιημένη σύμβαση ή συλλογική σύμβαση εργασίας). Εάν δεν προβλέπεται προθεσμία, εφαρμόζεται ο Code des obligations (νομοθεσία).
Η προθεσμία προειδοποίησης είναι τότε:
- Επτά ημέρες κατά τον πρώτο μήνα υπηρεσίας.
- Ένα μήνα πριν, κατά το πρώτο έτος υπηρεσίας.
- Δύο μήνες πριν, από το 2ο έως το 9ο έτος υπηρεσίας.
- Τρεις μήνες πριν, από το 10ο έτος υπηρεσίας
Παράδειγμα: Μετά από 11 χρόνια εργασίας, αν η ημερομηνία απόλυσης είναι τέλη Μαΐου, η ειδοποίηση πρέπει να δοθεί το αργότερο τέλη Φεβρουαρίου.
Σύμφωνα με το νόμο είστε υποχρεωμένοι να αναζητήσετε αμέσως άλλη θέση εργασίας. Φυλάξτε τα αποδεικτικά των ενεργειών σας (αντίγραφα των αιτήσεων σας και απαντήσεις των εργοδοτών). Το Περιφερειακό Γραφείο Απασχόλησης (ORP) θα σας ζητήσει να αποδείξετε τις ενέργειες που έχετε πραγματοποιήσει από τη στιγμή που ενημερωθήκατε για την απόλυσή σας.
Σε περίπτωση παραίτησης: Δεν χάνετε το δικαίωμα ταμείου ανεργίας, αλλά είναι πιθανό να επιβληθεί κάποιο πρόστιμο από το ταμείο ανεργίας (αναστολή των πληρωμών για μερικές μέρες).
Από τη στιγμή που γνωρίζετε ότι θα χάσετε τη δουλειά σας
Μπορείτε να γραφτείτε αμέσως (και πριν να τελειώσει το συμβόλαιο) στο Περιφερειακό Γραφείο Εργασίας (ORP) της περιοχής σας. Οι συναντήσεις με τον σύμβουλο ειναι υποχρεωτικές. Ο σύμβουλος επίσης θα ορίσει ένα ελάχιστο όριο αιτήσεων το μήνα, συνήθως γύρω στις 10. Εάν δεν τηρηθεί αυτός ο όρος υπάρχει περίπτωση να επιβληθεί πρόστιμο (αναστολή των πληρωμών για μερικές μέρες).
Επιδόματα ανεργίας
Έχετε δικαίωμα σε επιδόματα ανεργίας εάν πληροίτε τις ακόλουθες προϋποθέσεις:
- Να έχετε την κατοικία σας στην Ελβετία.
- Να έχετε ολοκληρώσει την υποχρεωτική εκπαίδευση και να μην έχετε ακόμη συμπληρώσει την ηλικία που σας δίνει δικαίωμα σε σύνταξη.
- Να έχετε ασκήσει μισθωτή δραστηριότητα για τουλάχιστον δώδεκα μήνες κατά τη διάρκεια των δύο τελευταίων ετών ή να είστε απαλλαγμένοι από την καταβολή εισφορών (λόγω σπουδών, ασθένειας ή λόγω διαζυγίου, κατάργησης σύνταξης αναπηρίας ή επιστροφής από το εξωτερικό). Οι 12 μήνες απασχόλησης δεν είναι απαραίτητο να είναι συνεχόμενοι. Σημείωση: Προβλέπονται ειδικές διατάξεις εάν ασκούσατε αυτοαπασχολούμενη δραστηριότητα.
- Να είστε κατάλληλοι για εργασία (παράδειγμα όχι φοιτητές).
Απαραίτητα έγγραφα για την εγγραφή:
- «Επιβεβαίωση εγγραφής PLASTA» από το γκισέ του ORP, με το που κάνετε την εγγραφή.
- «Αίτηση για επίδομα ανεργίας» (Demande d'indemnité de chômage), δίνεται επίσης από το ORP.
- «Βεβαίωση εργοδότη» (Attestation de l'employeur) που συμπληρώνεται από τον εργοδότη σας για τα τελευταία δύο χρόνια (το δίνει το HR).
Με το που γραφτείτε σας δίνεται πρόσβαση στην online πλατφόρμα του ORP (job-room.ch) που θα χρησιμοποιείτε για όλες τις ενέργειες (θα σας ζητηθεί να ανεβάσετε CV, πτυχία, certificat de travail κλπ).
Κατόπιν στο τέλος κάθε μήνα στέλνετε τα παρακάτω έγγραφα μέσα από την πλατφόρμα:
- «Απόδειξη αναζήτησης εργασίας» (Preuves des recherches personnelles effectuées en vue de trouver un emploi), λίστα με όλες τις αιτήσεις εργασίας που κάνατε, απευθύνεται στο ORP.
- «Στοιχεία του ασφαλισμένου» (Indications de la personne assurée), που πάει στο ταμείο που έχετε επιλέξει για να σας πληρώσει το επίδομα.
Μέγιστη διάρκεια επιδόματος
Το ταμείο ανεργίας στην Ελβετία προβλέπει τις λεγόμενες «Αποζημιώσεις» (Indemnités de chômage) για κάθε μέρα που είστε άνεργοι. Είναι σαν μεροκάματο ανεργίας, με την έννοια ότι το ταμείο σας πληρώνει ώστε να ψάχνετε για δουλειά. Για κάθε μήνα που σας καταβάλλονται αποζημιώσεις θα λαμβάνετε αναλυτική αναφορά με το πόσες μέρες σας έχουν πληρωθεί, οι οποίες αφαιρούνται από το σύνολο των ημερών τις οποίες δικαιούστε.
Εντός ενός χρονικού πλαισίου αποζημίωσης 2 ετών (το μεγαλύτερο διάστημα για το οποίο μπορείτε να είστε γραμμένοι στο ταμείο ανεργίας, délai-cadre d'indemnisation), ο μέγιστος αριθμός αποζημιώσεων καθορίζεται ως εξής:
| Περίοδος εισφορών | Ηλικία / Εξαρτώμενα τέκνα ηλικίας κάτω των 25 ετών | Άλλες προϋποθέσεις | Ημερήσια αποζημίωση |
|---|---|---|---|
| Ασφαλισμένοι απαλλαγμένοι από την υποχρέωση συνεισφοράς | έως 25 ετών και χωρίς εξαρτώμενα τέκνα | 90 ημέρες | |
| Από 12 έως 24 μήνες | από 25 ετών ή/με εξαρτώμενα τέκνα | 200 ημέρες | |
| Από 12 έως < 18 μήνες | από 25 ετών ή/με εξαρτώμενα τέκνα | 260 ημέρες | |
| Από 18 έως 24 μήνες | από 55 ετών | 400 ημέρες | |
| Από 22 έως 24 μήνες | από 25 ετών ή/με εξαρτώμενα τέκνα | 520 ημέρες | |
| Από 22 έως 24 μήνες | Λήψη σύνταξης που αντιστοιχεί σε βαθμό αναπηρίας τουλάχιστον 40% | 520 ημέρες | |
| Από 12 έως 24 μήνες | Να απέχει λιγότερο από 4 έτη από την ηλικία συνταξιοδότησης κατά την έναρξη της προθεσμίας | 120 ημέρες |
Κάθε νέα μισθωτή δραστηριότητα 12 μηνών κάνει reset το παραπάνω χρονικό πλαίσιο.
Ασφαλισμένο εισόδημα
Οι αποζημιώσεις ανεργίας υπολογίζονται με βάση το «ασφαλισμένο εισόδημα», το οποίο, σε όρια μεταξύ 500 και 12.350 ελβετικών φράγκων, αντιστοιχεί στο μέσο όρο των τελευταίων μηνιαίων μισθών που έχετε λάβει. Εάν λαμβάνετε 13 μισθούς ετησίως, το εγγυημένο εισόδημα ισούται με τον τελευταίο μηνιαίο μισθό πολλαπλασιασμένο επί 13 και διαιρούμενο διά 12.
Μικτό ποσό των επιδομάτων ανεργίας:
- 80 % του ασφαλισμένου εισοδήματός σας, με ανώτατο όριο 455,30 CHF/ημέρα (περίπου 9.880 CHF/μήνα), εάν:
- έχετε υποχρέωση διατροφής, κατά την έννοια του Ελβετικού Αστικού Κώδικα, προς παιδιά ηλικίας κάτω των 25 ετών· δεν έχει σημασία αν είστε παντρεμένοι, χωρισμένοι ή διαζευγμένοι.
- ή το ασφαλισμένο εισόδημά σας είναι χαμηλότερο από 3.797 CHF (ημερήσια αποζημίωση κάτω από 140 CHF/ημέρα).
- 140 CHF/ημέρα (περίπου 3.038 CHF/μήνα) εάν το ασφαλισμένο εισόδημά σας κυμαίνεται μεταξύ 3.797 και 4.340 και δεν πληροίτε την πρώτη προϋπόθεση που αναφέρεται παραπάνω.
- 70 % του ασφαλισμένου εισοδήματός σας, κατ' ανώτατο όριο 398,40 CHF/ημέρα (περίπου 8.645 CHF/μήνα) εάν δεν πληροίτε τις προϋποθέσεις που αναφέρονται στα παραπάνω.
Περίοδος αναμονής
Το δικαίωμα αποζημίωσης αρχίζει να ισχύει μετά από μια περίοδο αναμονής. Στην γενική περίοδο αναμονής μπορεί να προστεθεί ειδική περίοδος αναμονής, ανάλογα με την περίπτωση (ζήτω η Ελβετία). Στα ελληνικά, πρέπει να περιμένετε να περάσει το παρακάτω χρονικό διάστημα για να αρχίσετε να πληρώνεστε από το ταμείο.
Γενικές περίοδοι αναμονής
| Εγγυημένο εισόδημα CHF | Εξαρτώμενα τέκνα κάτω των 25 ετών | Διάρκεια αναμονής |
|---|---|---|
| < 3.000 | - | 0 ημέρες |
| 3.001 έως 5.000 | ναι | 0 ημέρες |
| > 5.0001 | ναι | 5 ημέρες |
| 3.001 έως 5.000 | όχι | 5 ημέρες |
| 5.001 έως 7.500 | όχι | 10 ημέρες |
| 7.501 έως 10.416 | όχι | 15 ημέρες |
| > 10.417 | όχι | 20 ημέρες |
Ειδικές περίοδοι αναμονής
| Προϋποθέσεις | Διάρκεια αναμονής |
|---|---|
| Ασφαλισμένοι που απαλλάσσονται από την υποχρέωση καταβολής εισφορών λόγω σπουδών | + 120 ημέρες |
| Ασφαλισμένοι απαλλαγμένοι από την υποχρέωση καταβολής εισφορών λόγω: ασθένειας, φυλάκισης, χωρισμού ή διαζυγίου, κατάργηση σύνταξης αναπηρίας (ΑΙ), επιστροφής από το εξωτερικό (χώρες εκτός ΕΕ ή ΕΖΕΣ) | + 5 ημέρες |
| Ασφαλισμένοι με εποχιακή δραστηριότητα ή με συχνές αλλαγές εργοδότη (καλλιτέχνες) | + 1 ημέρα |
Ενδιάμεσο εισόδημα (Gain intermédiaire)
Κάθε εισόδημα που προέρχεται από δραστηριότητα που ασκείτε κατά τη διάρκεια της ανεργίας σας και που σας αποφέρει εισόδημα χαμηλότερο από τις αποζημιώσεις που θα σας καταβάλλονταν κανονικά αποτελεί ενδιάμεσο εισόδημα. Σας δίνει δικαίωμα σε αποζημίωση, που αντιπροσωπεύει το 80% ή το 70% της διαφοράς μεταξύ του τελευταίου μισθού σας και του ενδιάμεσου εισοδήματος που λάβατε.
Το ORP παρέχει μέτρα και διευκολύνσεις για την επανένταξη στην αγορά εργασίας, όπως σεμινάρια, μαθήματα γαλλικών, χρηματοδότηση πρακτικής άσκησης κλπ.
Ασφάλεια ατυχημάτων
Από την πρώτη ημέρα που δικαιούστε επίδομα ανεργίας, ασφαλίζεστε αυτόματα κατά των ατυχημάτων στη Suva, και αυτό μέχρι την 31η ημέρα μετά τη λήξη της επιδότησής σας.
Προσοχή: Όσο δεν έχει ληφθεί απόφαση σχετικά με την καταβολή των επιδομάτων ανεργίας σας, μπορείτε να συνάψετε ατομική ασφάλιση ατυχημάτων, στέλνοντας την αίτηση στην ασφάλιση ατυχημάτων του προηγούμενου εργοδότη σας. Η αίτηση αυτή πρέπει να υποβληθεί εντός 30 ημερών από την καταβολή του τελευταίου μισθού και η κάλυψη σας εξασφαλίζει για 6 μήνες το πολύ.
Η ιδιωτική ασφάλεια υγείας συνεχίζει ωστόσο να είναι υποχρεωτική.
Διακοπές
Κάθε φορά που δικαιολογείτε 60 ημέρες ελεγχόμενης ανεργίας, δικαιούστε μία εβδομάδα διακοπών (ημέρες χωρίς έλεγχο). Κατά τη διάρκεια αυτής της εβδομάδας, δεν χρειάζεται να αναζητήσετε εργασία.
Τα δικαιώματα και οι υποχρεώσεις σας
(Από τη σελίδα του ORP)
Τα δικαιώματά σας
- Να λάβετε επίδομα ανεργίας (εάν πληρούνται οι προϋποθέσεις).
- Να λάβετε παροχές:
- Συμβουλευτική υποστήριξη στην αναζήτηση εργασίας.
- Πρόταση κενών θέσεων που ταιριάζουν στο προφίλ σας.
- Συμβουλευτική για την κατάρτιση και χορήγηση ενεργών μέτρων, στο βαθμό που αυτά είναι προσαρμοσμένα στις ανάγκες σας.
- Λήψη γραπτών και αιτιολογημένων αποφάσεων (συνοδευόμενων από τις απαραίτητες πληροφορίες για την άσκηση ένστασης ή προσφυγής, εάν απαιτείται).
Οι υποχρεώσεις σας
- Να αναζητήσετε εργασία και να προσκομίσετε αποδεικτικά στοιχεία.
- Να υποβάλετε το έντυπο «Αποδείξεις προσωπικής αναζήτησης εργασίας» το αργότερο μέχρι την 5η του επόμενου μήνα στο ORP.
- Να αποδέχεστε κάθε κατάλληλη εργασία ή, ελλείψει αυτής, κάθε ενεργό μέτρο.
- Να συμπληρώνετε και υποβάλετε στην ταμειακή υπηρεσία ανεργίας το έντυπο «Στοιχεία του ασφαλισμένου».
- Να δηλώνετε κάθε αλλαγή στην κατάσταση σας: μισθωτή, αυτοαπασχολούμενη ή εθελοντική δραστηριότητα, κατάσταση υγείας, προσωπική κατάσταση (οικογενειακή κατάσταση, τόπος διαμονής κ.λπ.), στον σύμβουλο του ORP και στο ταμείο ανεργίας.
- Κατά γενικό κανόνα, να είστε διαθέσιμοι εντός μιας ημέρας.
- Γενικά, να ακολουθείτε τις οδηγίες των αρχών της ασφάλισης ανεργίας, ιδίως εκείνες του ORP (κλήσεις για συνεντεύξεις κ.λπ.).
Επισυνάπτεται ο οδηγός του ORP (στα γαλλικά). Στο τέλος θα βρείτε όλες τις διευθύνσεις των ORP και των ταμείων του καντονιού.
Εάν έχετε απορίες ή προτάσεις, γράψτε μας! microkosmos.lausanne @ proton.me